Bị công ty Việt Nam không thanh toán tiền hàng là tình huống phổ biến trong tranh chấp thương mại. Doanh nghiệp cần khởi kiện thế nào để đòi tiền hiệu quả?
Trong hoạt động kinh doanh, việc đối tác Việt Nam chậm hoặc không thanh toán tiền hàng là rủi ro mà nhiều doanh nghiệp – đặc biệt là FDI, doanh nghiệp phân phối, logistics, sản xuất – từng gặp phải. Ban đầu có thể chỉ là chậm vài ngày, vài tuần, nhưng nếu xử lý không đúng cách, khoản công nợ hoàn toàn có thể biến thành nợ xấu hoặc tranh chấp kéo dài.
Vấn đề là nhiều doanh nghiệp không biết nên bắt đầu từ đâu, khi nào cần khởi kiện, và khởi kiện như thế nào để vừa đúng luật, vừa có khả năng thu hồi tiền thực tế.

Không phải cứ “không thanh toán” là có thể khởi kiện ngay. Trước khi quyết định đưa vụ việc ra cơ quan giải quyết tranh chấp, doanh nghiệp cần đánh giá kỹ nền tảng pháp lý của mình.
Doanh nghiệp cần rà soát:
Hợp đồng mua bán, cung ứng dịch vụ
Điều khoản về giá, thời hạn thanh toán
Điều kiện thanh toán (nghiệm thu, hóa đơn, chứng từ)
Điều khoản phạt chậm thanh toán, lãi suất
Rất nhiều vụ tranh chấp bất lợi ngay từ đầu vì điều khoản thanh toán mơ hồ hoặc thiếu cơ chế xử lý khi vi phạm.
Để khởi kiện đòi tiền, doanh nghiệp cần chứng minh:
Đã giao hàng/cung cấp dịch vụ đúng thỏa thuận
Có biên bản giao nhận, nghiệm thu
Có chứng từ vận chuyển, hóa đơn
Nếu bên bán chưa hoàn thành đầy đủ nghĩa vụ, khả năng thắng kiện sẽ bị ảnh hưởng đáng kể.
Bao gồm:
Sao kê ngân hàng
Công nợ đối chiếu
Email, thông báo đòi nợ
Chứng cứ càng rõ ràng, khả năng thu hồi tiền càng cao.
Theo quy định, tranh chấp thương mại có thời hiệu khởi kiện nhất định. Nếu để quá lâu, doanh nghiệp có thể mất quyền khởi kiện, dù đối tác thực sự còn nợ.
Một yếu tố rất thực tế: Đối tác còn khả năng thanh toán hay không?
Nếu đối tác:
Gần như ngừng hoạt động
Không còn tài sản
Đang vướng nhiều vụ kiện khác
thì chiến lược khởi kiện cần được cân nhắc kỹ, tránh “thắng trên giấy nhưng không thu được tiền”.
Trước khi khởi kiện, doanh nghiệp nên:
Gửi công văn/yêu cầu thanh toán
Xác định rõ số tiền, thời hạn cuối cùng
Nêu căn cứ hợp đồng và hậu quả pháp lý
Đây là bước vừa mang tính pháp lý, vừa tạo sức ép, đồng thời là chứng cứ quan trọng nếu vụ việc ra cơ quan giải quyết tranh chấp.
Tùy theo hợp đồng và tình huống, doanh nghiệp có thể lựa chọn:
Tòa án Việt Nam
Trọng tài thương mại (nếu hợp đồng có điều khoản trọng tài)
Việc chọn sai cơ quan có thể:
Kéo dài thời gian
Bị trả đơn
Tốn chi phí không cần thiết
Hồ sơ thường bao gồm:
Đơn khởi kiện
Hợp đồng và phụ lục
Chứng cứ giao hàng/dịch vụ
Chứng cứ công nợ và vi phạm thanh toán
Tài liệu pháp lý của các bên
Một bộ hồ sơ thiếu hoặc sắp xếp không hợp lý có thể khiến vụ việc bị kéo dài đáng kể.
Trong quá trình tố tụng, doanh nghiệp cần:
Trình bày rõ yêu cầu
Phản hồi đúng thời hạn
Cung cấp chứng cứ kịp thời
Đây là giai đoạn chiến lược pháp lý đóng vai trò quyết định, không chỉ là “nộp hồ sơ rồi chờ”.
Ngay cả khi thắng kiện, doanh nghiệp vẫn cần:
Theo dõi thi hành án
Xác minh tài sản đối tác
Áp dụng biện pháp cưỡng chế (nếu cần)
Rất nhiều doanh nghiệp dừng lại ở bản án, nhưng không thu được tiền vì không chuẩn bị chiến lược thi hành từ đầu.

Nhiều doanh nghiệp nghĩ rằng: “Cứ nộp đơn là tòa xử”
Thực tế, tranh chấp đòi tiền hàng:
Không đơn giản như “ai chưa trả tiền là sai”
Phụ thuộc rất lớn vào hợp đồng, chứng cứ và cách trình bày
Tự khởi kiện mà không có tư vấn pháp lý có thể dẫn đến:
Yêu cầu không được chấp nhận
Bị phản tố ngược
Kéo dài thời gian, tăng chi phí
Kéo dài thương lượng làm mất thời hiệu
Không lập biên bản giao nhận rõ ràng
Không đối chiếu công nợ định kỳ
Khởi kiện khi đối tác đã “trống rỗng” tài sản
Không dự liệu bước thi hành án
Những sai lầm này hoàn toàn có thể phòng tránh nếu doanh nghiệp có luật sư đồng hành từ sớm.
Doanh nghiệp có tư vấn pháp lý thường xuyên sẽ:
Soạn hợp đồng chặt chẽ ngay từ đầu
Kiểm soát điều khoản thanh toán và phạt chậm trả
Cảnh báo rủi ro công nợ sớm
Chuẩn bị hồ sơ, chứng cứ ngay trong quá trình giao dịch
Khi tranh chấp xảy ra, doanh nghiệp không rơi vào thế bị động, mà đã sẵn sàng về mặt pháp lý.
DEDICA Law là công ty luật chuyên nghiệp tại TP. Hồ Chí Minh, có kinh nghiệm sâu trong tư vấn pháp lý thường xuyên và giải quyết tranh chấp thương mại cho doanh nghiệp trong và ngoài nước.
DEDICA hỗ trợ doanh nghiệp:
Đánh giá khả năng khởi kiện và thu hồi tiền
Xây dựng chiến lược đòi nợ phù hợp
Đại diện khởi kiện tại tòa án/trọng tài
Đồng hành trong suốt quá trình thi hành án
Mục tiêu của DEDICA không chỉ là thắng kiện, mà là giúp doanh nghiệp thu hồi được tiền trên thực tế.
📞 Hotline: (+84) 39 969 0012 (Hỗ trợ qua WhatsApp, WeChat và Zalo)
🕒 Giờ làm việc: Thứ Hai – Thứ Sáu (8:30 – 18:00)
Liên hệ ngay để nhận tư vấn miễn phí lần đầu từ đội ngũ luật sư chuyên nghiệp của chúng tôi!

Chọn nền tảng để xem thông tin chi tiết