Khi nào hành vi trốn thuế tại Việt Nam bị truy cứu trách nhiệm hình sự?

Bạn hoặc người thân đang bị nghi ngờ trốn thuế tại Việt Nam? Khi nào hành vi này bị truy cứu trách nhiệm hình sự? Liệu có cách nào giảm thiểu rủi ro pháp lý và bảo vệ quyền lợi hợp pháp?

Khi nào hành vi trốn thuế bị coi là tội phạm theo pháp luật Việt Nam?

Nhiều người nước ngoài khi kinh doanh hoặc làm việc tại Việt Nam thường nghĩ rằng “trốn thuế” chỉ là vi phạm hành chính. Nhưng thực tế, trong một số trường hợp nhất định, hành vi này có thể bị xử lý hình sự theo quy định của pháp luật Việt Nam.

Điều này đặc biệt đáng lo ngại khi bạn nhận được giấy mời làm việc từ cơ quan công an hoặc cơ quan thuế. Cảm giác hoang mang, không hiểu rõ mình đang đối diện với rủi ro gì là rất phổ biến.

Trốn thuế là gì theo quy định pháp luật hiện hành?

Theo Điều 200 Bộ luật Hình sự 2015 (sửa đổi, bổ sung 2017), hành vi trốn thuế được hiểu là việc cố ý thực hiện các thủ đoạn nhằm không nộp hoặc nộp thiếu số thuế phải nộp.

Một số hành vi phổ biến bao gồm:

• Không kê khai thuế hoặc kê khai sai doanh thu
• Sử dụng hóa đơn, chứng từ không hợp pháp
• Ghi nhận chi phí không có thật để giảm thu nhập chịu thuế
• Không xuất hóa đơn khi bán hàng hóa, cung cấp dịch vụ

Đối với người nước ngoài, các hành vi này thường xảy ra khi:

• Thành lập công ty tại Việt Nam nhưng không hiểu rõ quy định thuế
• Kinh doanh online, nhận tiền từ nước ngoài nhưng không kê khai
• Là người đại diện pháp luật nhưng không trực tiếp quản lý tài chính

Khi nào trốn thuế bị truy cứu trách nhiệm hình sự?

Không phải mọi hành vi trốn thuế đều bị xử lý hình sự. Pháp luật Việt Nam có ngưỡng cụ thể để xác định khi nào hành vi này trở thành tội phạm.

Theo quy định hiện hành, bạn có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự nếu:

• Số tiền trốn thuế từ 100 triệu đồng trở lên, hoặc
• Dưới 100 triệu nhưng đã từng bị xử phạt hành chính hoặc có tiền án về hành vi này

Ngoài ra, mức độ nghiêm trọng còn phụ thuộc vào:

• Số tiền trốn thuế (có thể lên đến hàng tỷ đồng)
• Tính chất có tổ chức hay không
• Có sử dụng thủ đoạn tinh vi hay không

Hình phạt có thể bao gồm:

• Phạt tiền lớn
• Cấm kinh doanh hoặc hành nghề
• Trong một số trường hợp nghiêm trọng: có thể bị phạt tù

Tuy nhiên, cần hiểu rõ: mỗi vụ việc sẽ được đánh giá dựa trên nhiều yếu tố, không thể kết luận ngay từ đầu rằng một người “chắc chắn sẽ bị đi tù”.

Người nước ngoài cần làm gì khi bị nghi ngờ trốn thuế tại Việt Nam?

Nếu bạn hoặc người thân là người nước ngoài đang bị điều tra về hành vi trốn thuế, điều quan trọng nhất không phải là hoảng loạn — mà là hiểu đúng tình huống và hành động kịp thời.

Những rủi ro pháp lý thường bị đánh giá thấp

Trong thực tế, DEDICA đã tiếp nhận nhiều trường hợp khách hàng nước ngoài gặp rủi ro nghiêm trọng chỉ vì:

• Ký hồ sơ kế toán mà không kiểm tra nội dung
• Tin tưởng hoàn toàn vào kế toán nội bộ hoặc dịch vụ bên ngoài
• Không hiểu nghĩa vụ thuế tại Việt Nam
• Không có luật sư tham gia từ giai đoạn đầu

Một sai lầm phổ biến là: chỉ tìm luật sư khi đã bị khởi tố. Khi đó, không gian để xử lý và giảm nhẹ trách nhiệm đã bị thu hẹp đáng kể.

Đặc biệt, trong các vụ án hình sự tại Việt Nam:

• Lời khai ban đầu có giá trị rất quan trọng
• Việc cung cấp tài liệu không kiểm soát có thể gây bất lợi
• Rào cản ngôn ngữ khiến người nước ngoài dễ hiểu sai vấn đề

Hướng xử lý an toàn và chiến lược pháp lý phù hợp

Nếu bạn đang trong tình huống này, dưới đây là những bước nên cân nhắc:

1. Không tự ý giải trình khi chưa hiểu rõ vấn đề
 Bạn có quyền được giải thích, nhưng cần đảm bảo rằng nội dung trình bày không gây bất lợi cho mình.

2. Chuẩn bị hồ sơ tài chính – kế toán đầy đủ
 Bao gồm:

• Hợp đồng
• Hóa đơn
• Sao kê ngân hàng
• Tài liệu liên quan đến hoạt động kinh doanh

3. Làm việc với luật sư có kinh nghiệm về hình sự và yếu tố nước ngoài
 Đây là yếu tố quan trọng giúp:

• Đánh giá đúng mức độ rủi ro
• Xác định có dấu hiệu hình sự hay chỉ là vi phạm hành chính
• Xây dựng chiến lược làm việc với cơ quan điều tra

4. Xem xét khả năng khắc phục hậu quả
 Trong nhiều trường hợp, việc:

• Nộp lại số tiền thuế thiếu
• Hợp tác với cơ quan chức năng

Có thể là yếu tố giúp giảm nhẹ trách nhiệm.

DEDICA đồng hành bảo vệ quyền lợi cho người nước ngoài trong vụ án trốn thuế

Với các vụ việc liên quan đến trốn thuế, đặc biệt có yếu tố nước ngoài, việc hiểu đúng luật thôi là chưa đủ — bạn cần một chiến lược pháp lý phù hợp với thực tế.

DEDICA là công ty luật tại TP. Hồ Chí Minh, với đội ngũ luật sư đã từng làm việc tại các hãng luật quốc tế và tập đoàn đa quốc gia. Chúng tôi thường xuyên:

• Tư vấn cho người nước ngoài đang bị điều tra tại Việt Nam
• Tham gia bào chữa trong các vụ án hình sự liên quan đến doanh nghiệp
• Hỗ trợ làm việc với cơ quan công an, viện kiểm sát
• Bảo vệ quyền lợi cho người nước ngoài là bị hại trong vụ án

Chúng tôi hiểu rằng, với khách hàng nước ngoài, không chỉ là vấn đề pháp lý — mà còn là áp lực tâm lý, rào cản ngôn ngữ và sự khác biệt hệ thống pháp luật.

Vì vậy, cách tiếp cận của DEDICA luôn là:

• Giải thích rõ ràng, dễ hiểu
• Không hứa hẹn kết quả, nhưng đưa ra hướng đi thực tế
• Đồng hành từ giai đoạn đầu để giảm thiểu rủi ro

Lưu ý: Nội dung bài viết mang tính chất tham khảo. Mỗi vụ việc có tình tiết riêng và cần được luật sư đánh giá cụ thể trước khi đưa ra kết luận pháp lý.

Liên hệ với DEDICA Law Firm để được tư vấn pháp lý chuyên sâu!

📞 Hotline: (+84) 39 969 0012 (Hỗ trợ qua WhatsApp, WeChat và Zalo)

🕒 Giờ làm việc: Thứ Hai – Thứ Sáu (8:30 – 18:00)

Liên hệ ngay để nhận tư vấn miễn phí lần đầu từ đội ngũ luật sư chuyên nghiệp của chúng tôi!