Bạn đang kêu gọi vốn, tham gia đầu tư hoặc hợp tác kinh doanh tại Việt Nam nhưng bắt đầu cảm thấy bất an về rủi ro pháp lý? Liệu một giao dịch tưởng chừng là thỏa thuận dân sự bình thường có thể bị nhìn nhận thành hành vi lừa đảo hình sự trong mắt cơ quan điều tra? Ranh giới này thực sự mong manh hơn nhiều người nghĩ – và nếu không nhận diện sớm, bạn có thể đối mặt với những hệ quả pháp lý nghiêm trọng. Bài viết dưới đây sẽ giúp bạn hiểu rõ bản chất vấn đề và cách chủ động bảo vệ mình.

Khi nào việc huy động vốn có thể bị coi là hành vi lừa đảo?

Trong thực tế, rất nhiều người nước ngoài khi đến Việt Nam đầu tư hoặc hợp tác kinh doanh đều xuất phát từ thiện chí. Tuy nhiên, không ít trường hợp sau đó lại bị cơ quan điều tra mời làm việc, thậm chí bị khởi tố về tội lừa đảo chiếm đoạt tài sản theo Điều 174 Bộ luật Hình sự 2015 (sửa đổi, bổ sung 2017).

Điều đáng lo là: ranh giới giữa giao dịch dân sự – đầu tư hợp pháp và hành vi bị coi là lừa đảo đôi khi rất mong manh.

Hành vi “lừa đảo” được hiểu như thế nào theo pháp luật Việt Nam?

Theo quy định pháp luật hiện hành, một hành vi có thể bị coi là lừa đảo khi có đủ các yếu tố sau:

• Có hành vi gian dối (cung cấp thông tin sai sự thật, che giấu thông tin quan trọng)
• Làm cho người khác tin tưởng và giao tài sản
• Có mục đích chiếm đoạt tài sản ngay từ đầu

Điểm mấu chốt nằm ở ý chí chủ quan:
Nếu ngay từ đầu đã có ý định chiếm đoạt → có thể bị xử lý hình sự
Nếu chỉ là kinh doanh thua lỗ, mất khả năng trả → thường là quan hệ dân sự

Tuy nhiên, trong quá trình điều tra, việc chứng minh “ý định ban đầu” không hề đơn giản – và đây chính là rủi ro lớn đối với người nước ngoài.

Những tình huống phổ biến dễ bị “hiểu nhầm” là lừa đảo

Dưới đây là các tình huống mà DEDICA thường xuyên gặp trong quá trình tư vấn cho khách hàng nước ngoài:

1. Kêu gọi đầu tư nhưng dự án chưa rõ ràng pháp lý

• Dự án chưa có giấy phép đầu tư
• Chưa hoàn tất thủ tục đất đai
• Chưa có phê duyệt từ cơ quan nhà nước

Nhưng vẫn tiến hành gọi vốn, cam kết lợi nhuận

Trong trường hợp này, nếu nhà đầu tư cho rằng họ bị “dẫn dụ” bằng thông tin không chính xác, vụ việc có thể bị chuyển sang hướng hình sự.

2. Cam kết lợi nhuận “quá hấp dẫn”

• Cam kết lợi nhuận cố định (ví dụ: 20–30%/năm)
• Hứa hẹn hoàn vốn nhanh
• Không giải thích rõ rủi ro

Đây là dấu hiệu rất dễ bị xem là dùng thủ đoạn gian dối để thu hút đầu tư

3. Sử dụng vốn sai mục đích

• Kêu gọi đầu tư vào dự án A nhưng dùng tiền cho mục đích cá nhân
• Chuyển tiền sang dự án khác mà không thông báo
• Không có báo cáo minh bạch

Đây là một trong những yếu tố khiến cơ quan điều tra đánh giá có dấu hiệu “chiếm đoạt”

4. Không có khả năng trả nhưng vẫn tiếp tục huy động vốn

• Doanh nghiệp đã gặp khó khăn tài chính
• Biết rõ không thể thực hiện cam kết
• Nhưng vẫn tiếp tục kêu gọi thêm nhà đầu tư

Đây là tình huống cực kỳ nguy hiểm về mặt pháp lý

Người nước ngoài cần làm gì để tránh rủi ro hình sự khi huy động vốn?

Nếu bạn là người nước ngoài đang đầu tư hoặc kinh doanh tại Việt Nam, việc hiểu rõ và kiểm soát rủi ro pháp lý là điều bắt buộc.

Minh bạch pháp lý ngay từ đầu

• Đảm bảo dự án có đầy đủ giấy phép
• Hợp đồng rõ ràng, có điều khoản rủi ro
• Không “nói quá” về tiềm năng lợi nhuận

Minh bạch là yếu tố quan trọng nhất để tránh bị quy kết “gian dối”

Không đưa ra cam kết chắc chắn về lợi nhuận

Trong môi trường pháp lý Việt Nam:

• Cam kết lợi nhuận cố định có thể bị xem là dấu hiệu bất thường
• Đặc biệt nếu không có cơ sở tài chính rõ ràng

Thay vào đó, nên trình bày theo hướng:

• Dự báo
• Phân tích rủi ro
• Kịch bản tài chính

Quản lý dòng tiền chặt chẽ

• Tách biệt tài khoản cá nhân và tài khoản công ty
• Có chứng từ rõ ràng cho mọi giao dịch
• Báo cáo định kỳ cho nhà đầu tư

Đây là bằng chứng quan trọng nếu có tranh chấp xảy ra

Làm việc với luật sư ngay từ giai đoạn đầu

Rất nhiều khách hàng của DEDICA chỉ tìm đến luật sư khi đã:

• Bị mời làm việc với công an
• Bị tố cáo lừa đảo
• Bị phong tỏa tài khoản

Lúc này, việc xử lý sẽ khó khăn hơn rất nhiều

Trong khi đó, nếu có luật sư đồng hành từ đầu:

• Có thể rà soát cấu trúc huy động vốn
• Kiểm tra tính hợp pháp của hợp đồng
• Cảnh báo rủi ro trước khi xảy ra

Những việc bạn nên làm ngay

• Liên hệ luật sư có kinh nghiệm về hình sự và đầu tư
• Chuẩn bị toàn bộ hồ sơ, hợp đồng, chứng từ
• Ghi nhận lại toàn bộ quá trình giao dịch

Mục tiêu không phải là “trốn tránh”, mà là bảo vệ quyền lợi hợp pháp của bạn

Một lưu ý quan trọng 

Mỗi vụ việc có tính chất khác nhau, và:

Không có bất kỳ luật sư nào có thể đảm bảo trước kết quả của một vụ án hình sự

Tuy nhiên, việc có chiến lược pháp lý đúng ngay từ đầu sẽ:

• Giảm thiểu rủi ro
• Bảo vệ quyền lợi
• Tránh những sai lầm không đáng có

DEDICA – Đồng hành pháp lý cho người nước ngoài tại Việt Nam

DEDICA là công ty luật tại TP. Hồ Chí Minh, với đội ngũ luật sư từng làm việc tại các hãng luật quốc tế và tập đoàn đa quốc gia.

Chúng tôi đã hỗ trợ nhiều khách hàng:

• Người nước ngoài bị điều tra về hành vi lừa đảo, chiếm đoạt tài sản
• Nhà đầu tư nước ngoài gặp tranh chấp tại Việt Nam
• Khách hàng là nạn nhân trong các vụ án hình sự

DEDICA không chỉ tư vấn, mà còn trực tiếp tham gia:

• Làm việc với cơ quan điều tra
• Xây dựng chiến lược bào chữa
• Bảo vệ quyền lợi hợp pháp cho khách hàng

Bạn đang gặp vấn đề tương tự?
Bạn hoặc người thân đang bị điều tra liên quan đến huy động vốn tại Việt Nam?

Hãy liên hệ với DEDICA Law để được tư vấn chiến lược pháp lý phù hợp nhất.

Liên hệ với DEDICA Law Firm để được tư vấn pháp lý chuyên sâu!

📞 Hotline: (+84) 39 969 0012 (Hỗ trợ qua WhatsApp, WeChat và Zalo)

🕒 Giờ làm việc: Thứ Hai – Thứ Sáu (8:30 – 18:00)

Liên hệ ngay để nhận tư vấn miễn phí lần đầu từ đội ngũ luật sư chuyên nghiệp của chúng tôi!