Người nước ngoài bị tạm giữ hoặc tạm giam tại Việt Nam cần làm gì?

Người nước ngoài bị tạm giữ hoặc tạm giam tại Việt Nam thường rơi vào trạng thái hoang mang, lo sợ vì khác biệt về ngôn ngữ, pháp luật và văn hóa khiến họ không biết quyền lợi của mình được bảo vệ đến đâu, cần làm gì trước tiên và liệu sự việc có ảnh hưởng lâu dài đến công việc, đầu tư hay uy tín cá nhân hay không. Trong bối cảnh đó, việc hiểu đúng bản chất pháp lý và có định hướng xử lý kịp thời là yếu tố then chốt quyết định toàn bộ cục diện vụ việc.

Khi người nước ngoài bị tạm giữ, tạm giam tại Việt Nam - nỗi sợ thường đến từ sự không biết

Trong thực tế tư vấn và tham gia các vụ án hình sự có yếu tố nước ngoài tại Việt Nam, chúng tôi nhận thấy điểm chung lớn nhất của khách hàng là cảm giác sợ hãi vì không nắm được mình đang ở trong tình trạng pháp lý nào. Nhiều người chỉ được công an “mời làm việc”, nhưng sau đó bị tạm giữ hoặc tạm giam mà không hiểu rõ lý do, không biết thời hạn bao lâu, không biết mình có bị truy cứu trách nhiệm hình sự hay không.

Đối với người nước ngoài, nỗi sợ này còn nhân lên gấp nhiều lần do khác biệt ngôn ngữ, văn hóa pháp lý và lo ngại rằng mình sẽ bị đối xử bất lợi so với công dân Việt Nam. Không ít trường hợp lo lắng quá mức, nghĩ rằng chỉ cần bị tạm giữ là chắc chắn sẽ bị phạt tù hoặc trục xuất.

Tuy nhiên, trên phương diện pháp lý, việc bị tạm giữ hoặc tạm giam không đồng nghĩa với việc đã có tội. Đây chỉ là biện pháp ngăn chặn trong quá trình điều tra hình sự, được áp dụng khi cơ quan tiến hành tố tụng cho rằng cần thiết để làm rõ vụ án. Việc hiểu đúng ngay từ đầu sẽ giúp người nước ngoài và gia đình có cách ứng xử phù hợp, tránh những quyết định sai lầm gây bất lợi về sau.

Hiểu đúng về tạm giữ, tạm giam và những rủi ro pháp lý với người nước ngoài

Trên thực tế, rất nhiều người nước ngoài không phân biệt được tạm giữ và tạm giam, dẫn đến tâm lý chủ quan hoặc phản ứng sai cách ngay từ đầu. Theo Bộ luật Tố tụng Hình sự 2015 tạm giữ có thể áp dụng đối với người bị giữ trong trường hợp khẩn cấp, người bị bắt trong trường hợp phạm tội quả tang, người phạm tội tự thú, đầu thú hoặc đối với người bị bắt theo quyết định truy nã. Trong khi đó, tạm giam áp dụng đối với bị can, bị cáo về tội đặc biệt nghiêm trọng, tội rất nghiêm trọng hoặc về tội nghiêm trọng, tội ít nghiêm trọng trong một số trường hợp nhất định. Khoảng cách giữa hai giai đoạn này đôi khi rất mong manh, đặc biệt khi người bị tạm giữ không có sự hỗ trợ pháp lý phù hợp.

Rủi ro lớn nhất với người nước ngoài nằm ở chỗ họ thường không nắm rõ quy định pháp luật Việt Nam, không hiểu đầy đủ nội dung các biên bản làm việc và dễ đưa ra lời khai bất lợi cho chính mình. Trong nhiều vụ việc mà DEDICA từng tham gia, ban đầu chỉ là tranh chấp dân sự hoặc vi phạm hành chính, nhưng do cách xử lý thiếu thận trọng, vụ việc dần bị đẩy sang hướng hình sự với hậu quả nghiêm trọng hơn rất nhiều.

Nguyên nhân khiến người nước ngoài bị tạm giữ hoặc tạm giam tại Việt Nam cũng rất đa dạng. Có trường hợp liên quan đến visa, cư trú hoặc giấy phép lao động, có trường hợp phát sinh từ hoạt động kinh doanh, đầu tư, chuyển tiền hoặc tranh chấp hợp đồng. Đáng lo ngại hơn, không ít người bị liên đới trách nhiệm hình sự chỉ vì đứng tên pháp lý trong doanh nghiệp mà không trực tiếp điều hành hay kiểm soát rủi ro.

Quyền của người nước ngoài khi bị tạm giữ hoặc tạm giam tại Việt Nam

Pháp luật Việt Nam quy định người nước ngoài khi tham gia tố tụng hình sự được bảo đảm các quyền cơ bản tương tự như công dân Việt Nam. Điều này bao gồm quyền được biết lý do bị tạm giữ hoặc tạm giam, quyền được thông báo cho cơ quan đại diện ngoại giao của nước mình, quyền có người phiên dịch nếu không sử dụng thành thạo tiếng Việt, và đặc biệt là quyền được nhờ luật sư.

Trong thực tế, nhiều người nước ngoài không biết rằng họ có quyền yêu cầu luật sư ngay từ khi bị tạm giữ. Một số trường hợp do tâm lý lo sợ hoặc tin rằng “hợp tác hết mức” sẽ được thả sớm nên đã tự khai báo mà không có sự tư vấn pháp lý. Điều này tiềm ẩn rủi ro rất lớn, bởi lời khai ban đầu có thể ảnh hưởng trực tiếp đến toàn bộ quá trình giải quyết vụ án về sau.

Cần nhấn mạnh rằng việc mời luật sư không phải là hành động đối đầu với cơ quan điều tra, mà là cách hợp pháp để bảo vệ quyền và lợi ích của mình trong khuôn khổ pháp luật Việt Nam.

Những việc người nước ngoài nên làm ngay khi bị tạm giữ hoặc tạm giam

Khi bị tạm giữ hoặc tạm giam tại Việt Nam, điều quan trọng nhất là giữ bình tĩnh và không hành động theo cảm xúc. Việc phản ứng thái quá, tranh cãi gay gắt hoặc ký vào các biên bản mà chưa hiểu rõ nội dung đều có thể gây bất lợi.

Người nước ngoài cần xác định rõ tình trạng pháp lý của mình, hỏi rõ quyết định tạm giữ hoặc tạm giam được ban hành theo căn cứ nào và thời hạn bao lâu. Trong trường hợp không hiểu tiếng Việt, việc yêu cầu phiên dịch là hoàn toàn hợp pháp và cần thiết.

Song song đó, việc liên hệ với luật sư có kinh nghiệm trong các vụ án hình sự có yếu tố nước ngoài tại Việt Nam là bước đi mang tính chiến lược. Luật sư không chỉ hỗ trợ về mặt pháp lý mà còn đóng vai trò cầu nối giữa người bị tạm giữ, gia đình, cơ quan điều tra và cơ quan ngoại giao.

Vai trò của luật sư trong các vụ án hình sự có yếu tố nước ngoài

Trong các vụ án hình sự liên quan đến người nước ngoài, luật sư không đơn thuần chỉ là người bào chữa tại phiên tòa. Trên thực tế, vai trò quan trọng nhất của luật sư nằm ở giai đoạn điều tra, khi mọi lời khai, tài liệu và chứng cứ đang được hình thành.

Luật sư sẽ tham gia cùng thân chủ trong các buổi làm việc với cơ quan điều tra, giúp đảm bảo quá trình hỏi cung diễn ra đúng pháp luật, không xâm phạm quyền con người. Đồng thời, luật sư sẽ phân tích hồ sơ vụ việc, đánh giá rủi ro pháp lý và đưa ra định hướng xử lý phù hợp trong từng giai đoạn.

Đối với gia đình hoặc bạn bè của người nước ngoài đang bị tạm giữ hoặc tạm giam, luật sư cũng đóng vai trò tư vấn, giải thích tình hình pháp lý và hỗ trợ các thủ tục cần thiết, từ việc thăm gặp, gửi đồ dùng cá nhân cho đến việc làm việc với cơ quan đại diện ngoại giao.

Những rủi ro thường gặp nếu người nước ngoài không có luật sư hỗ trợ

Một trong những rủi ro lớn nhất là việc hiểu sai hoặc không hiểu đầy đủ quyền và nghĩa vụ của mình trong quá trình tố tụng. Điều này có thể dẫn đến việc đưa ra những lời khai bất lợi, không nhất quán hoặc ký vào các văn bản mà chưa được giải thích rõ.

Ngoài ra, người nước ngoài không có luật sư thường gặp khó khăn trong việc tiếp cận thông tin về tiến độ giải quyết vụ án, cũng như không biết cách kiến nghị, khiếu nại nếu phát hiện dấu hiệu vi phạm thủ tục tố tụng.

Trong một số trường hợp, việc chậm trễ trong việc mời luật sư khiến cơ hội áp dụng các biện pháp ngăn chặn nhẹ hơn, như bảo lãnh hoặc cấm đi khỏi nơi cư trú, bị bỏ lỡ.

Cách DEDICA hỗ trợ người nước ngoài trong các vụ án hình sự tại Việt Nam

DEDICA là công ty luật tại Việt Nam có nhiều kinh nghiệm tư vấn và tham gia bảo vệ quyền lợi cho người nước ngoài trong các vụ án hình sự, với vai trò là luật sư bào chữa, luật sư bảo vệ quyền lợi của bị hại hoặc người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan.

Chúng tôi hiểu rằng mỗi vụ việc có yếu tố nước ngoài đều mang tính nhạy cảm cao, đòi hỏi không chỉ kiến thức pháp lý mà còn sự am hiểu về văn hóa, tâm lý và cách làm việc với các cơ quan chức năng tại Việt Nam. Đội ngũ luật sư của DEDICA từng làm việc tại các công ty luật quốc tế và tập đoàn đa quốc gia, có khả năng tư vấn bằng tiếng Anh và hỗ trợ khách hàng một cách hiệu quả, thận trọng và đúng pháp luật.

Lưu ý rằng trong lĩnh vực hình sự, luật sư không thể và không được phép cam kết trước kết quả vụ án. Mọi tư vấn đều dựa trên hồ sơ, tình tiết cụ thể và quy định pháp luật hiện hành, nhằm giúp khách hàng hiểu rõ vị thế pháp lý của mình và lựa chọn phương án phù hợp nhất.

Khi nào gia đình hoặc bạn bè nên chủ động tìm luật sư tại Việt Nam?

Trong nhiều trường hợp, người bị tạm giữ hoặc tạm giam không có điều kiện hoặc khả năng liên hệ luật sư ngay. Khi đó, việc gia đình hoặc bạn bè chủ động tìm đến một công ty luật uy tín tại Việt Nam là rất quan trọng.

Sự hỗ trợ kịp thời từ luật sư có thể giúp ổn định tâm lý cho người bị tạm giữ, đồng thời đảm bảo các quyền cơ bản được tôn trọng ngay từ giai đoạn đầu. Đây thường là yếu tố mang tính quyết định đối với diễn biến pháp lý của vụ án về sau.

Kết luận

Việc người nước ngoài bị tạm giữ hoặc tạm giam tại Việt Nam là tình huống nghiêm trọng, nhưng không phải là dấu chấm hết. Điều quan trọng là phải bình tĩnh, hiểu đúng bản chất pháp lý của vấn đề và có sự hỗ trợ kịp thời từ luật sư có kinh nghiệm.

Nếu bạn hoặc người thân đang rơi vào tình huống tương tự, việc tìm kiếm tư vấn pháp lý sớm không chỉ giúp bảo vệ quyền lợi hợp pháp mà còn giúp giảm thiểu rủi ro trong suốt quá trình tố tụng.

Bạn hoặc người thân đang gặp vấn đề tương tự?
Hãy liên hệ với DEDICA Law để được tư vấn chiến lược pháp lý phù hợp nhất.

Liên hệ với DEDICA Law Firm để được tư vấn pháp lý chuyên sâu!

📞 Hotline: (+84) 39 969 0012 (Hỗ trợ qua WhatsApp, WeChat và Zalo)

🕒 Giờ làm việc: Thứ Hai – Thứ Sáu (8:30 – 18:00)

Liên hệ ngay để nhận tư vấn miễn phí lần đầu từ đội ngũ luật sư chuyên nghiệp của chúng tôi!